مختصری درباره مرکز جامع علوم اسلامی 

مرکز جامع علوم اسلامی از سال 1387 با همّت هیات امناء آن (متشکل از مرحوم آیت الله مومن، آیت الله اراکی، آیت الله شب زنده دار، آیت الله حسینی بوشهری، حجت الاسلام و المسلمین عالی، حجت الاسلام و المسلمین خسروپناه، حجت الاسلام و المسلمین شیرمردی، حجت الاسلام و المسلمین جعفرزاده (مدیر مرکز) مهندس مادرشاهی و دکتر لباف.) تشکیل شد و هم اکنون بالغ بر 200 طلبه در آن مشغول به تحصیل می باشند


بسم الله الرحمن الرحیم

معرفی مرکز جامع علوم اسلامی ولی امر عجل الله تعالی فرجه

مرکز جامع علوم اسلامی از سال 1387 با همت هیات امناء آن (متشکل از مرحوم آیت الله مومن، آیت الله اراکی، آیت الله شب زنده دار، آیت الله حسینی بوشهری، حجت الاسلام و المسلمین عالی، حجت الاسلام و المسلمین خسروپناه، حجت الاسلام و المسلمین شیرمردی، حجت الاسلام و المسلمین جعفرزاده (مدیر مرکز) مهندس مادرشاهی و دکتر لباف.) تشکیل شد و هم اکنون بالغ بر 200 طلبه در آن مشغول به تحصیل می باشند و در مقطع تخصصی تاکنون چهار رشته فقه اقتصاد، فقه سیاست، فقه تربیت و فقه حقوق را راه اندازی کرده است که در سال تحصیلی 1396-1397 اولین گروه از طلاب در برخی رشته‌ها فارغ التحصیل می شوند.

با توجه به اینکه هدف این مرکز طراحی و کشف نظام های اجتماعی مورد نیاز حکومت اسلامی است و این هدف مهم جز با فهم عمیق دینی و بدست آوردن قون اجتهاد و استنباط احکام شرعی حاصل نمی شود سعی نموده است قبل از ورود طلاب به مباحث تخصصی، مقدمات لازم را فراهم نموده و با ابزارهای علمی مناسب سعی در تحقق قوت اجتهاد در آنها دارد.

این مرکز، طلاب را از دوره سطح عالی (سال هفتم) جذب نموده و تا درس خارج با نظارت دقیق بر قوت فقهی و استنباطی آنها تاکید می ورزد. همچنین دوره خارج به سه دوره: عمومی(4 سال)، تخصصی سطح سه (کارشناسی ارشد 3 سال) و تخصصی سطح چهار (دکتری 3 سال) تقسیم شده است. در دوره عمومی تنها درس های مرسوم حوزوی با شیوه های خاص به جهت تقویت بنیه اجتهادی آنها تدریس می شود در دوره های تخصصی بحث های تخصصی دانشگاهی در کنار یک درس فقه و یک درس اصول سنتی ادامه پیدا می کند.

بعد از شکل گیری قدرت استنباط فقهی و عمق معارف دینی، مباحث علوم روز مرتبط با رشته تخصصی در حد دکتری آن خوانده می شود و سعی می شود طلاب تا مرزهای دانش در موضوعات تخصصی برسند.

در این مرکز مسائل فقهی به گونه ای ارائه می شود که طلاب بتوانند به طراحی نظام های اجتماعی دست بزنند که برای این مهم علاوه بر اینکه اجتهاد سنتی و جواهری را به صورت کامل دنبال می کند، درس هایی مانند اصول فقه نظام، فلسفه فقه نظام، روش های اجتهاد، مبانی علوم انسانی و فلسفه دین، فلسفه علم و ... را نیز به مواد درسی خود اضافه نموده است و با آموزش شیوه های اجتهاد فقه نظامی مانند اجتهاد شهید صدر و مباحث فقه نظام آیت الله اراکی آنها را به صورت عملی با این شیوه آشنا می سازد.

همچنین این مرکز در حال تدوین نظام مسائل فقه های نظام های اجتماعی (فقه نظام اقتصادی، فقه نظام سیاسی، فقه نظام تربیتی، فقه نظام قضایی) و همچنین موسوعه حدیثی مبتنی بر آن می باشد که اجتهاد در این زمینه را آسان تر می نماید.

طلاب بعد از پایان دوره آموزشی، وارد پژوهشگاه فقه نظام شده و آموخته های خود را در زمینه پژوهش به منصه ظهور می رسانند.

مرکز جامع علوم اسلامی در کنار تمرکز بر فقه و اصول و تعمیق آن از پرداختن به مسائل دیگر که به جامعیت شخصیتی طلبه مربوط می شود دریغ نکرده است که در زمینه های مختلف آن را دنبال می کند:

در زمینه درسی علاوه بر فقه و اصول مرسوم، قرآن و تفسیر آن، حدیث و علوم مرتبط با آن، فلسفه، کلام جدید، کتاب حلقات شهید صدر، قواعد فقهیه، شناخت ادیان و مذاهب و ... نیز تعلیم داده می شود.

در زمینه های بصیرتی تاریخ صدر اسلام، تاریخ صد ساله اخیر، تاریخ انقلاب، آشنایی با جوامع اسلامی، جریان شناسی فکری ایران اسلامی، جریان شناسی سیاسی ایران اسلامی، آشنایی با اندیشه های شهید مطهری، آشنایی با منظومه فکری امام خمینی و مقام معظم رهبری و ... نیز تعلیم داده می شود.

در زمینه مهارتی به انواع مهارت ها از قبیل: آشنایی با سواد رسانه، تایپ، نرم افزار ها، مهارت های تحصیلی مهارتهای پژوهشی، مهارتهای تبلیغی، مهارت های رفتاری پرداخته می شود.

البته این مرکز سعی نموده است با استفاده از ظرفیت تعطیلات تابستان و پنجشنبه ها این مهم را برآورده کند و در طول هفته تمرکز بر مسائل فقه و اصولی را حفظ نموده است.

حيات و بقاى هر نظام علمى در گرو آن است كه پيوسته بر بازشناسى فعّالِ شيوه‏ها و ساختارها اهتمامى شايسته بندد و از راه باز سازى و كامل كردن آنها طرحى كار آمد و ناظر به نيازها و مسائل نو فراهم آورد، طرحى كه در آن راهبردهايى براى چاره جويى نيازها و پاسخ گويى پرسشها، پيش بينى شده باشد.

بى‏گمان اگر يك نظامِ آموزشى يا پژوهشى با دگرگونيها و تحوّلهاى پرشتاب و شگرفِ روزگارى كه در آن به سر مى‏بريم و زمانه‏اى كه پيش روى ماست خود را همراه و هماهنگ نسازد، جان خواهد سپرد و يا عقب خواهد ماند.

این مساله وقتی اهمیت خود را بیشتر نشان می دهد که اهدافی که یک مجموعه تعقیب می نماید اهداف بلندی باشد و بدون استفاده از روش های مطلوب امکان دستیابی به آن اهداف وجود نداشته باشد.

مرکز جامع علوم اسلامی برای این منظور برنامه­ی گسترده ای را چه در دوره سطح و چه در دوره خارج تهیه و اجراء کرده است که آثار بسیار مطلوبی گذاشته است

برخی از این روش ها چنین است:

استفاده از تدریس در مراحل آموزشی:

این مرکز با تشکیل دوره های تربیت استاد و استادیاری و با تشکیل کلاس های استادیاری شرائط را برای تدریس مطلوب طلاب ایجاد کرده است. این مساله علاوه بر این که بر سطح علمی طلاب تاثیر بسزایی گذاشته است، در راستای یکی از دغدغه های مقام معظم رهبری مبتنی بر تربیت مدرسین سطح عالی انقلابی در حوزه، قدم بر می دارد.

استفاده از روش های جدید تحصیلی

این برنامه ها شامل روش هایی برای دوره سطح عالی و همچنین خارج می باشد؛ فعال سازی طلاب قبل، بعد و حین دروس، تعمیق مطالب کتاب، رفع اشکالات، توانمند سازی طلاب جهت رجوع به منابع و کتاب های دیگر به وسیله طرح هایی مانند روش های مربوط به استاد، روش هایی با محوریت استادیار و همچنین شیوه شاگرد محوری تعقیب می شود.

همچنین در موضوعات مختلف نیز این مرکز به تبیین شیوه نامه های صحیح تحصیلی پرداخته است تا طلاب و اساتید با توجه به آنها بتوانند بهترین شیوه تحصیلی را به کار گیرند مانند شیوه نامه تدریس و شیوه نامه تحصیل طلاب؛

استفاده از شیوه های نوین نظارتی

در مساله نظارت و ارزیابی نیز با توجه به وجود استادیاران که احاطه کاملتر و روزانه ای با طلاب دارند و همچنین استفاده از برنامه های ارزیابی که خود مرکز تهیه کرده است سعی می نماید تا نظارت خود را دقیق و کیفی نماید و همچنین از شیوه های امتحان کتبی، و شفاهی و پژوهشی استفاده می نماید.

نکته پایانی

یکی از افتخارات مرکز جامع علوم اسلامی این است که تمامی مسئولان و اساتید آن انقلابی بوده و برای تحقق دغدغه های انقلاب اسلامی و پشتیبانی فکری و عملی از آن به فعالیت مشغول هستند؛ کسانی که نبوغ لازم را در زمینه استنباط نظام های اجتماعی مورد نیاز جامعه اسلامی دارند به پشتیبانی فکری و طلابی که چنین نبوغی را ندارند ولی تخصص لازم را در رشته ای خاص به دست آورده اند پشتیبانی عملی از انقلاب اسلامی ایران خواهند نمود. چرا که مرکز جامع بر این اعتقاد است کسانی که شاکله فکری آنها با آموزه های علوم انسانی غربی بسته شده است نمی توانند مجریان خوبی برای طرح های اسلامی باشند و برای اجرایی نمودن این طرح ها نیاز به مدیران قوی است که عمق مسائل اسلامی را درک نموده و بر اساس اهداف آن اقدام نمایند.

امید است فعالیت های این مرکز گامی در راستای تحقق اهداف بلند انقلاب اسلامی بوده و مایه رضایت صاحب آن حضرت بقیه الله الاعظم ارواحنا له الفداء شود.

                               حسن جعفرزاده

مدیر مرکز جامع علوم اسلامی ولی امر عجل الله تعالی فرجه